Rain tree · Monkeypod
Samanea saman (Jacq.) Merr. · FABACEAE
รู้จักฉำฉา (ก้ามปู)ภายใน 30 วินาที
ไม้ต้นขนาดใหญ่ทรงพุ่มแผ่กว้าง ใบย่อยหุบเมื่อแสงน้อย ดอกชมพูเป็นพู่และฝักมีเนื้อหวาน เป็นไม้ร่มเงาที่ต้องมีพื้นที่มาก
ส่วนที่ใช้
ทรงพุ่ม ใบ ดอก และฝัก
จุดเด่น
ทรงพุ่มกว้างให้ร่มเงา
รหัสพรรณไม้
SPRT-SP-0095
ข้อมูลชื่อและการจำแนก
- ชื่อไทย: ฉำฉา (ก้ามปู)
- ชื่อท้องถิ่น/ชื่ออื่น: ก้ามปู, จามจุรี
- ชื่ออังกฤษ: Rain tree · Monkeypod
- ชื่อวิทยาศาสตร์: Samanea saman (Jacq.) Merr.
- วงศ์: FABACEAE
ลักษณะทั่วไป
- ไม้ต้นขนาดใหญ่ เรือนยอดแผ่คล้ายร่ม ใบประกอบแบบขนนกสองชั้น ใบย่อยหุบตอนเย็น ดอกสีชมพูขาวเป็นพู่ ผลเป็นฝักหนา
แหล่งกำเนิดและถิ่นอาศัย
- มีถิ่นกำเนิดในเขตร้อนของทวีปอเมริกาและปลูกแพร่หลายในเขตร้อน
การขยายพันธุ์
- เพาะเมล็ดโดยทำให้เปลือกเมล็ดรับน้ำ หรือใช้ต้นกล้า
การปลูกและดูแลรักษา
- ปลูกกลางแจ้งในพื้นที่กว้าง ห่างอาคาร ถนน และสายไฟ ตรวจโครงสร้างกิ่งและตัดแต่งโดยรุกขกรม
ด้านอาหารและส่วนที่กินได้
- ไม่จัดเป็นอาหารสำหรับคนทั่วไป แม้เนื้อฝักอาจถูกสัตว์กิน
คุณค่าทางโภชนาการ
- ไม่มีข้อมูลโภชนาการที่เหมาะสำหรับแนะนำบริโภคในคน
สารสำคัญและสารให้สี
- ฝักมีน้ำตาลและสารพฤกษเคมีหลายกลุ่ม แต่ไม่ควรสรุปเป็นสรรพคุณรักษาโรค
สรรพคุณทางสมุนไพรและระดับหลักฐาน
- ข้อมูลการใช้พื้นบ้านไม่เพียงพอสำหรับแนะนำใช้เป็นยา
การนำไปใช้ประโยชน์
- ให้ร่มเงา เป็นที่อยู่อาศัยของสิ่งมีชีวิต และใช้เป็นไม้เรียนรู้ทรงพุ่มกับการหุบใบ
การแปรรูปและสร้างมูลค่า
- กิ่งตัดแต่งและใบใช้ทำปุ๋ยหมักหรือวัสดุคลุมดินเมื่อจัดการอย่างเหมาะสม
ข้อควรระวัง
- กิ่งใหญ่มีน้ำหนักมากและอาจหักในพายุ รากกับทรงพุ่มต้องมีพื้นที่ ไม่ควรปลูกชิดอาคาร
บันทึกจากสวนป่าริมธาร
- จัดทำแผนตรวจสุขภาพต้นไม้และเขตความปลอดภัยใต้ทรงพุ่ม