Kratom · Red-stem kratom
Mitragyna speciosa (Korth.) Havil. · RUBIACEAE
รู้จักกระท่อมก้านแดงภายใน 30 วินาที
ไม้ต้นพื้นถิ่นเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ใบมีสารออกฤทธิ์ต่อระบบประสาท คำว่า “ก้านแดง” เป็นลักษณะทางสวนหรือสายพันธุ์ ไม่ใช่ชนิดพฤกษศาสตร์แยก
ส่วนที่ใช้
ใบและลักษณะต้นเพื่อการเรียนรู้
จุดเด่น
พืชออกฤทธิ์—ต้องใช้ข้อมูลอย่างรับผิดชอบ
รหัสพรรณไม้
SPRT-SP-0080
ข้อมูลชื่อและการจำแนก
- ชื่อไทย: กระท่อมก้านแดง
- ชื่อท้องถิ่น/ชื่ออื่น: ท่อม, อีถ่าง; ก้านแดงเป็นชื่อสายพันธุ์การค้า
- ชื่ออังกฤษ: Kratom · Red-stem kratom
- ชื่อวิทยาศาสตร์: Mitragyna speciosa (Korth.) Havil.
- วงศ์: RUBIACEAE
ลักษณะทั่วไป
- ไม้ต้นเขียวชอุ่ม ใบเดี่ยวเรียงตรงข้าม รูปรี เส้นแขนงใบชัด ดอกเล็กสีเหลืองรวมเป็นช่อกลม ผลเป็นกลุ่มผลแห้งขนาดเล็ก
แหล่งกำเนิดและถิ่นอาศัย
- มีถิ่นกำเนิดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ พบในพื้นที่ชื้นของคาบสมุทรและปลูกในหลายพื้นที่
การขยายพันธุ์
- เพาะเมล็ดสดหรือปักชำจากต้นแม่ที่ทราบแหล่งพันธุ์
การปลูกและดูแลรักษา
- ชอบอากาศร้อนชื้น ดินระบายน้ำดีและมีความชื้นสม่ำเสมอ เว้นพื้นที่จากอาคารและติดตามทรงพุ่ม
ด้านอาหารและส่วนที่กินได้
- ไม่ควรนำเสนอเป็นอาหารทั่วไป เนื่องจากใบมีสารออกฤทธิ์และการใช้มีข้อกำกับด้านสุขภาพและกฎหมาย
คุณค่าทางโภชนาการ
- ไม่ใช่พืชที่ใช้เพื่อคุณค่าทางโภชนาการ
สารสำคัญและสารให้สี
- มีอัลคาลอยด์หลายชนิด โดย mitragynine เป็นองค์ประกอบสำคัญ ปริมาณแปรตามพันธุ์ อายุใบ และสภาพปลูก
สรรพคุณทางสมุนไพรและระดับหลักฐาน
- มีฤทธิ์ต่อระบบประสาทและความเจ็บปวด แต่หลักฐานทางคลินิกและความปลอดภัยยังมีข้อจำกัด ไม่ควรใช้รักษาอาการเอง
การนำไปใช้ประโยชน์
- เหมาะเป็นพืชเรียนรู้ด้านชาติพันธุ์พฤกษศาสตร์ เภสัชวิทยา ความเสี่ยง และกฎหมายพืชออกฤทธิ์
การแปรรูปและสร้างมูลค่า
- ไม่แนะนำการแปรรูปเพื่อจำหน่ายหรือบริโภคโดยไม่มีใบอนุญาต มาตรฐาน และคำแนะนำจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ข้อควรระวัง
- อาจเกิดคลื่นไส้ ใจสั่น ง่วง ซึม พึ่งพา หรือปฏิกิริยากับยาและสารอื่น ห้ามผสมกับยาแก้ไอ ยากดประสาท แอลกอฮอล์ หรือสารเสพติด และต้องตรวจข้อกฎหมายปัจจุบัน
บันทึกจากสวนป่าริมธาร
- ไม่ควรสรุปฤทธิ์จากสีก้านเพียงอย่างเดียว ควรบันทึกภาพใบ เส้นใบ ก้าน ดอก ผล และแหล่งต้นพันธุ์