93 หว้า

Java plum · Black plum
Syzygium cumini (L.) Skeels · MYRTACEAE

รู้จักหว้าภายใน 30 วินาที

ไม้ต้นขนาดใหญ่ ผลสุกสีม่วงดำ รสหวานฝาด ใช้เป็นผลไม้พื้นบ้านและให้ร่มเงา

ส่วนที่ใช้
ผลสุก

จุดเด่น
ผลม่วงดำและร่มเงา

รหัสพรรณไม้
SPRT-SP-0093

ข้อมูลชื่อและการจำแนก

  • ชื่อไทย: หว้า
  • ชื่อท้องถิ่น/ชื่ออื่น: มะห้า, ห้าขี้แพะ
  • ชื่ออังกฤษ: Java plum · Black plum
  • ชื่อวิทยาศาสตร์: Syzygium cumini (L.) Skeels
  • วงศ์: MYRTACEAE

ลักษณะทั่วไป

  • ไม้ต้นเขียวชอุ่มขนาดใหญ่ ใบเดี่ยวเรียงตรงข้ามมีกลิ่น ดอกสีขาวครีมออกเป็นช่อ ผลรูปรีเปลี่ยนจากเขียวเป็นชมพูและม่วงดำ

แหล่งกำเนิดและถิ่นอาศัย

  • มีถิ่นกำเนิดในเอเชียใต้ถึงเอเชียตะวันออกเฉียงใต้และปลูกแพร่หลายในเขตร้อน

การขยายพันธุ์

  • เพาะเมล็ดสดหรือตอนกิ่ง เมล็ดสูญเสียความงอกเมื่อแห้ง

การปลูกและดูแลรักษา

  • ชอบแดดจัด ทนดินชื้นได้เมื่อโต เว้นระยะจากอาคารและทางเดินเพราะผลร่วงมีสี

ด้านอาหารและส่วนที่กินได้

  • ผลสุกกินสด ทำเครื่องดื่ม แยม หรือผลิตภัณฑ์หมัก

คุณค่าทางโภชนาการ

  • ผลมีใยอาหาร วิตามินซี และแอนโทไซยานินในเปลือกสีเข้ม

สารสำคัญและสารให้สี

  • มีแอนโทไซยานิน แทนนิน และสารฟีนอลิก

สรรพคุณทางสมุนไพรและระดับหลักฐาน

  • เมล็ดและส่วนอื่นถูกศึกษาด้านน้ำตาลในเลือด แต่หลักฐานยังไม่พอให้ใช้แทนยา

การนำไปใช้ประโยชน์

  • เป็นไม้ผลพื้นบ้าน ให้ร่มเงา และใช้เรียนรู้สีธรรมชาติกับสัตว์กระจายเมล็ด

การแปรรูปและสร้างมูลค่า

  • ทำแยม น้ำผลไม้ ผลอบแห้ง หรือสีอาหารจากวัตถุดิบมาตรฐาน

ข้อควรระวัง

  • ผลร่วงทำพื้นลื่นและเปื้อนสี ผู้ใช้ยาลดน้ำตาลไม่ควรใช้ผลิตภัณฑ์เมล็ดเข้มข้นเอง

บันทึกจากสวนป่าริมธาร

  • เก็บผลสุกจากต้นที่ไม่ใช้สารเคมีและจัดการผลร่วงใกล้ทางเดิน

แหล่งข้อมูลอ้างอิง

  1. Plants of the World Online — Syzygium cumini
  2. ฐานข้อมูลสมุนไพร คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล